Γραφείο

Γραφείο: Πατριάρχου Ιωακείμ 10, Θεσσαλονίκη (Αγία Σοφία,κέντρο)

Μια νέα κοπέλα, που παρακολουθούσα, μου είχε πει κάποτε: «Όταν λέω σε ανθρώπους που με ξέρουν καλά ότι είμαι πολύ ντροπαλή από παιδί, μου απαντούν: «“Πλάκα μας κάνεις;” ή κάτι τέτοιο». Οι άλλοι δεν έβλεπαν τι μπορεί να ένιωθε η ίδια.

Η ντροπαλότητα συγχέεται συχνά με την εσωστρέφεια, την ανασφάλεια ή τη μειωμένη κοινωνικότητα, και έτσι οι άλλοι δεν καταλαβαίνουν τι περνά στην πραγματικότητα ο ντροπαλός. Ντροπαλός είναι όποιος νιώθει ένταση και φόβο σε κοινωνικές καταστάσεις, επειδή ανησυχεί για το πώς θα τον κρίνουν οι άλλοι, και συχνά θα ήθελε πολύ να βρίσκεται μαζί τους. Η δυσκολία βρίσκεται στην απόσταση ανάμεσα σε όσα θέλει και σε όσα τολμά.

Η ντροπαλότητα είναι η ένταση και ο φόβος που νιώθει κάποιος σε κοινωνικές καταστάσεις, επειδή ανησυχεί για το πώς θα τον κρίνουν οι άλλοι. Διαφέρει από την εσωστρέφεια, που είναι προτίμηση για τη μοναχικότητα, και από την κοινωνική φοβία, που είναι διάγνωση. Συχνά συνυπάρχει με την επιθυμία για επαφή.

Τι είναι η ντροπαλότητα

Ντροπαλότητα σημαίνει ένταση σε κοινωνικές καταστάσεις, με επίκεντρο την ανησυχία για την εντύπωση που αφήνει κανείς στους άλλους. Εκδηλώνεται με τρεις τρόπους, που μπορούν να εμφανιστούν μαζί ή χωριστά. Το σώμα αντιδρά: η καρδιά χτυπά πιο γρήγορα, τα χέρια ιδρώνουν, το πρόσωπο κοκκινίζει, η φωνή τρέμει. Η σκέψη γεμίζει με ερωτήματα όπως «τι θα σκεφτούν για μένα;» ή «μήπως πω κάτι ανόητο;». Και η συμπεριφορά αλλάζει: κάποιος αποφεύγει το βλέμμα, απαντά με μία λέξη, δεν ξεκινά ο ίδιος κουβέντα ή δεν πηγαίνει καθόλου σε μια συνάντηση.

Σε κάποιους η ντροπαλότητα εμφανίζεται μόνο μπροστά σε αγνώστους ή όταν πρέπει να μιλήσουν σε κοινό, και στις υπόλοιπες περιστάσεις κινούνται με άνεση. Σε άλλους είναι σχεδόν σταθερό στοιχείο του χαρακτήρα και τους ακολουθεί σε κάθε νέα γνωριμία.

Φυτό Mimosa pudica με ένα κλαδί που έχει διπλώσει τα φύλλα του και ένα ανοιχτό, δίπλα σε ροζ λουλούδι με σταγόνες δροσιάς
Η Mimosa pudica διπλώνει τα φύλλα της μόλις την αγγίξει κάποιος. Το λατινικό της όνομα, pudica, σημαίνει «ντροπαλή».

Πώς φαίνεται στην καθημερινότητα

Στη δουλειά, ο ντροπαλός ξέρει συχνά την απάντηση και δεν τη λέει, ή τη λέει όταν η συζήτηση έχει ήδη προχωρήσει. Προτιμά ένα μήνυμα από ένα τηλεφώνημα και αφήνει άλλους να μιλήσουν στη θέση του. Στις σχέσεις, η πρώτη κουβέντα με κάποιον που μόλις γνωρίζει απαιτεί μεγάλη προσπάθεια, και ένα απλό «μου αρέσεις» ή «θα ήθελα να σε ξαναδώ» μπορεί να χρειαστεί μέρες προετοιμασίας. Σε μια μεγάλη παρέα, κάποιος κάθεται στην άκρη και χαμογελά, και σε ορισμένους φαίνεται αδιάφορος. Οι εικόνες αυτές είναι γνώριμες σε όποιον έχει ζήσει τη ντροπαλότητα, αλλά δεν αποτελούν κανόνα για όλους.

Ντροπαλότητα και εσωστρέφεια: δύο διαφορετικά πράγματα

Ας φανταστούμε δύο ανθρώπους που μένουν σιωπηλοί στην ίδια γιορτή. Ο ένας δεν θέλει να είναι εκεί: τον κουράζει ο θόρυβος και θα προτιμούσε ένα βιβλίο στο σπίτι. Ο άλλος θα ήθελε πολύ να πλησιάσει την παρέα και δεν τολμά. Ο πρώτος είναι εσωστρεφής, ο δεύτερος ντροπαλός. Απ’ έξω φαίνονται ίδιοι.

Οι ψυχολόγοι Jonathan Cheek και Arnold Buss έδειξαν ήδη το 1981 ότι η ντροπαλότητα και η κοινωνικότητα είναι δύο ανεξάρτητα χαρακτηριστικά και δεν βρίσκονται στα δύο άκρα του ίδιου άξονα. Έτσι, κάποιος μπορεί να είναι ντροπαλός και κοινωνικός συγχρόνως: να επιθυμεί την επαφή και να τη φοβάται. Στην ίδια έρευνα, όσοι ήταν ταυτόχρονα ντροπαλοί και κοινωνικοί έδειξαν περισσότερα εξωτερικά σημάδια άγχους όταν συναναστράφηκαν με αγνώστους απ’ ό,τι οι άλλες τρεις ομάδες.

Αυτό εξηγεί γιατί η ντροπαλότητα δεν φαίνεται πάντα απ’ έξω. Κάποιος που είναι ντροπαλός και κοινωνικός τα πηγαίνει συχνά καλά σε προβλέψιμες συναντήσεις, όπου ξέρει τι θα πει και τι θα ακούσει, και δυσκολεύεται όταν το σχέδιο ανατρέπεται. Όσοι γνώριζαν καλά την κοπέλα του παραδείγματος της εισαγωγής δεν έβλεπαν τι μπορεί να ένιωθε η ίδια όταν ήταν μαζί τους.

Τρία σπουργίτια σκαρφαλωμένα σε τεντωμένο σύρμα, με μεγάλα κενά ανάμεσά τους, κάτω από γκρι ουρανό με ροζ αποχρώσεις
Η ίδια απόσταση μπορεί να σημαίνει «δεν θέλω» ή «δεν τολμώ».

Ντροπαλότητα και ντροπή

Στα ελληνικά, ο ντροπαλός είναι αυτός που ντρέπεται εύκολα, και οι λέξεις «ντροπαλότητα» και «ντροπή» έχουν την ίδια ρίζα. Οι εμπειρίες, όμως, δεν ταυτίζονται. Η ντροπή αφορά την εικόνα που έχουμε για τον εαυτό μας και μπορεί να μας βρει και μόνους, με μια ανάμνηση ή μια σκέψη. Η ντροπαλότητα εμφανίζεται κυρίως μπροστά σε άλλους ή όταν περιμένουμε ότι θα βρεθούμε μπροστά τους. Η αμηχανία είναι μια τρίτη εμπειρία: αυτό που νιώθουμε όταν κάτι πάει στραβά μπροστά σε άλλους, για παράδειγμα όταν μας πέσει ένα ποτήρι ή μας ξεφύγει μια λάθος λέξη. Το κοκκίνισμα τις συνοδεύει συχνά και τις τρεις, και γι’ αυτό μπορεί να τις μπερδεύουμε. Για τη ντροπή αναλυτικά, υπάρχει το άρθρο Ντροπή: Τι είναι, πώς γεννιέται και πότε γίνεται βάρος.

Από πού προέρχεται η ντροπαλότητα

Δεν υπάρχει μία αιτία. Ένα μέρος της ντροπαλότητας μοιάζει να έχει σχέση με την ιδιοσυγκρασία. Ο ψυχολόγος Jerome Kagan και οι συνεργάτες του περιέγραψαν το 1988 παιδιά που αντιδρούν με συστολή στο άγνωστο και βρήκαν διαφορές στις φυσιολογικές τους αντιδράσεις. Υπέθεσαν ότι μια κληρονομική διαφορά στο πόσο εύκολα διεγείρονται ορισμένες περιοχές του εγκεφάλου μπορεί να συμβάλλει στη ντροπαλότητα της παιδικής ηλικίας.

Η ιδιοσυγκρασία, όμως, δεν είναι μοίρα. Το πώς θα εξελιχθεί μια προδιάθεση εξαρτάται από όσα συναντά ένα παιδί: την οικογένεια, τους φίλους, το σχολείο και τον τρόπο με τον οποίο υποδέχονται οι άλλοι τη συστολή του. Για τα παιδιά και τους εφήβους υπάρχει ξεχωριστό άρθρο, για τη ντροπαλότητα στην παιδική ηλικία και την εφηβεία.

Ακόμη και η αξία που δίνεται στη ντροπαλότητα αλλάζει με την εποχή και την κοινωνία. Μια έρευνα του Xinyin Chen και των συνεργατών του σε τρεις ομάδες παιδιών στην Κίνα, το 1990, το 1998 και το 2002, βρήκε ότι το 1990 η ντροπαλότητα συνδεόταν με καλύτερη κοινωνική και σχολική επίδοση. Το 1998 η σχέση αυτή είχε εξασθενήσει ή είχε χαθεί, και το 2002 η ντροπαλότητα συνδεόταν με απόρριψη από τους συνομηλίκους, σχολικά προβλήματα και κατάθλιψη. Οι ερευνητές συνέδεσαν τα ευρήματα με τις κοινωνικές αλλαγές που περνούσε τότε η χώρα. Φαίνεται ότι σε ένα περιβάλλον που επιβραβεύει την ηχηρή παρουσία ο ντροπαλός δυσκολεύεται περισσότερο.

Μικρό παιδί κρατιέται από το παντελόνι ενός ενήλικα και κοιτάζει παιδιά που παίζουν σε παιδική χαρά
Ορισμένα παιδιά αντιδρούν με συστολή στο άγνωστο από πολύ μικρή ηλικία.

Το βλέμμα των άλλων

Όποιος είναι ντροπαλός γνωρίζει τη στιγμή που ετοιμάζει μια πρόταση στο μυαλό του, και μέχρι να τη διατυπώσει η κουβέντα έχει περάσει σε άλλο θέμα. Η προσοχή του μένει στραμμένη στον εαυτό του, σαν να τον παρακολουθεί ο ίδιος από έξω, με τα μάτια των υπολοίπων. Ας πάρουμε κάποιον που κάθεται μόνος σε μια γωνιά μιας γιορτής. Αν βρεθούμε οι ίδιοι σε αυτή τη θέση και δεν περνάμε καλά, λέμε συνήθως «βαριέμαι». Ο ντροπαλός, στην ίδια θέση, σκέφτεται συχνά «κανείς δεν βρίσκει κάτι ενδιαφέρον πάνω μου».

Η έρευνα δείχνει ότι οι άλλοι μας προσέχουν λιγότερο απ’ όσο νομίζουμε. Οι Thomas Gilovich, Victoria Medvec και Kenneth Savitsky βρήκαν το 2000 ότι οι άνθρωποι υπερεκτιμούν πόσο προσέχουν οι άλλοι τις πράξεις και την εμφάνισή τους, και το ονόμασαν «φαινόμενο προβολέα» (spotlight effect). Δεν αφορά μόνο τους ντροπαλούς.

Ο Jean-Paul Sartre περιέγραψε τη ντροπή ως τη στιγμή που ανακαλύπτουμε ότι μας βλέπουν. Στο παράδειγμά του, ένας άνθρωπος σκύβει να κοιτάξει από την κλειδαρότρυπα μιας πόρτας και ξαφνικά ακούει βήματα πίσω του. Την ίδια στιγμή παύει να κοιτάζει και γίνεται αντικείμενο της ματιάς κάποιου άλλου. Όποιος ντρέπεται εύκολα ζει συχνά κάτι παρόμοιο, ακόμη κι όταν κανείς δεν τον κοιτάζει: κοιτάζει ο ίδιος τον εαυτό του, όπως φαντάζεται ότι τον βλέπουν οι άλλοι.

Η σύγχρονη ψυχαναλυτική σκέψη αναζητά την αρχή της ντροπής στα πρώτα χρόνια της ζωής. Ο Allan Schore υποστηρίζει ότι οι πρώτες εμπειρίες ντροπής γεννιούνται όταν ένα βρέφος στρέφεται με χαρά προς ένα πρόσωπο και συναντά αδιαφορία ή απόσταση, και ότι οι εμπειρίες αυτές επηρεάζουν την ανάπτυξη του εγκεφάλου του βρέφους. Πρόκειται για μια θεωρητική υπόθεση που συζητείται ακόμη και δεν αποτελεί εδραιωμένο εύρημα.

Γυναίκα με χαμηλωμένο βλέμμα κρατιέται από τη χειρολαβή σε γεμάτο βαγόνι μετρό, ανάμεσα σε θολούς συνεπιβάτες
Σε έναν γεμάτο χώρο, ο ντροπαλός νιώθει συχνά ότι τον κοιτούν, ακόμη κι όταν κανείς δεν το κάνει.

Τι προστατεύει η ντροπαλότητα

Η ντροπαλότητα προστατεύει συχνά κάτι: ένα μέρος του εαυτού που ο άνθρωπος φοβάται ότι δεν θα γίνει δεκτό. Όποιος δεν δείχνει πολλά δεν χρειάζεται να δει πώς θα υποδεχτούν οι άλλοι αυτά που θα έδειχνε. Το τίμημα είναι ότι οι άλλοι γνωρίζουν λίγα γι’ αυτόν και ότι ο ίδιος νιώθει πως δεν τον γνωρίζουν πραγματικά.

Ο Donald Winnicott έγραψε το 1958 ότι η ικανότητα να είμαστε μόνοι χτίζεται από μικρή ηλικία, μέσα από την εμπειρία να είμαστε μόνοι παρουσία κάποιου που δεν απαιτεί τίποτα από εμάς. Για όποιον φοβάται την κρίση, η σιωπή μπροστά σε άλλους δεν είναι ανάπαυση. Είναι εξέταση, όπου κάθε παύση μοιάζει με αποτυχία. Η σιωπή αρχίζει να γίνεται υποφερτή όταν υπάρχει μια σχέση όπου κανείς δεν ζητά από τον άλλον να αποδείξει κάτι.

Ο Irvin Yalom περιγράφει μια μορφή μοναξιάς, την υπαρξιακή απομόνωση, που δεν εξαφανίζεται με τη συντροφιά των άλλων: κανείς δεν μπορεί να μπει ολόκληρος στον εσωτερικό κόσμο ενός ανθρώπου, ούτε και ο πιο κοντινός. Οι σχέσεις την κάνουν υποφερτή, χωρίς να την εξαλείφουν. Για όποιον φοβάται το βλέμμα του άλλου, η μοναξιά αυτή μπορεί να φαίνεται μεγαλύτερη, γιατί ακόμη και πριν μιλήσει φαντάζεται ότι δεν θα τον καταλάβουν.

Τι βοηθά

Η αποφυγή ανακουφίζει αμέσως, αλλά διατηρεί τον φόβο. Όποιος δεν πηγαίνει ποτέ σε μια παρέα δεν μαθαίνει ότι μπορεί να αντέξει την ένταση της πρώτης ώρας. Γι’ αυτό βοηθά να πλησιάζει κανείς σταδιακά αυτό που αποφεύγει, με μικρά βήματα και στον δικό του ρυθμό: ένα σχόλιο σε μια σύσκεψη πριν από μια παρουσίαση, ένα σύντομο «καλημέρα» σε έναν γείτονα πριν από μια ολόκληρη κουβέντα.

Η νευρικότητα δεν αποδεικνύει ότι κάτι δεν πάει καλά με εκείνον που τη νιώθει. Οι άλλοι προσέχουν συνήθως λιγότερο απ’ όσο νομίζουμε, όπως δείχνει η έρευνα για το φαινόμενο προβολέα. Χρήσιμο είναι και να στρέφεται η προσοχή προς τον συνομιλητή: τι λέει, τι ρωτά, τι χρειάζεται, και λιγότερο πώς φαίνεται ο ίδιος.

Ο στόχος δεν είναι να γίνει κανείς εξωστρεφής. Ένας ήσυχος χαρακτήρας μπορεί να ζει και να χτίζει σχέσεις πολύ καλά. Αυτό που αξίζει να αλλάξει είναι ο φόβος που κρατά κάποιον μακριά από όσα θα ήθελε.

Δύο άνθρωποι κάθονται δίπλα δίπλα σε πέτρινο τοίχο, από πίσω, και κοιτούν μαζί μια θέα με ελαιώνες στο ηλιοβασίλεμα
Μια ήσυχη παρουσία δίπλα σε κάποιον είναι κι αυτή μορφή επαφής.

Πότε χρειάζεται περισσότερη προσοχή

Η ντροπαλότητα και η κοινωνική φοβία έχουν κοινά στοιχεία, και ορισμένοι ερευνητές τις θεωρούν δύο σημεία της ίδιας κλίμακας, ενώ άλλοι δύο διαφορετικές καταστάσεις. Σε μια μελέτη με ενήλικες που περιέγραφαν τον εαυτό τους ως ντροπαλούς, οι Heiser, Turner και Beidel βρήκαν κοινωνική φοβία στο 18% αυτών και στο 3% όσων δεν ήταν ντροπαλοί. Το 82% των ντροπαλών δεν είχε κοινωνική φοβία. Οι ερευνητές κατέληξαν ότι η κοινωνική φοβία δεν είναι απλώς πολύ έντονη ντροπαλότητα.

Η κοινωνική φοβία, ή κοινωνική αγχώδης διαταραχή, είναι διάγνωση που τίθεται από ειδικό. Προϋποθέτει έντονο και επίμονο φόβο για καταστάσεις όπου κάποιος μπορεί να κριθεί, που διαρκεί συνήθως έξι μήνες ή περισσότερο και επηρεάζει σημαντικά τη ζωή του. Δεν μπορεί να τεθεί από ένα άρθρο ή από μια λίστα συμπτωμάτων.

Αξίζει να ζητηθεί βοήθεια όταν η αποφυγή αρχίζει να περιορίζει τη ζωή: όταν κάποιος αρνείται προσκλήσεις, αποφεύγει σπουδές ή δουλειές που θα ήθελε, μένει χωρίς σχέσεις που επιθυμεί ή υποφέρει καθημερινά πριν και μετά από κάθε επαφή. Ένας ψυχολόγος ή ένας ψυχίατρος μπορεί να εκτιμήσει τι συμβαίνει. Σύμφωνα με το Εθνικό Ινστιτούτο Ψυχικής Υγείας των ΗΠΑ (NIMH), η κοινωνική αγχώδης διαταραχή αντιμετωπίζεται συνήθως με ψυχοθεραπεία, με φάρμακα ή με συνδυασμό τους.

Όταν κάποιος λέει ότι είναι ντροπαλός

Οι άνθρωποι γύρω από την κοπέλα του περιστατικού της εισαγωγής δεν πίστευαν ότι είναι ντροπαλή. Όταν κάποιος μάς λέει ότι είναι ντροπαλός, αξίζει να τον πιστεύουμε, ακόμη κι αν δεν το δείχνει. Η ντροπαλότητα δεν φαίνεται πάντα απ’ έξω, και ο κόπος που απαιτεί φαίνεται ακόμη λιγότερο.

Συχνές ερωτήσεις για τη ντροπαλότητα

Η ντροπαλότητα είναι κοινωνική φοβία;

Όχι απαραίτητα. Η κοινωνική φοβία είναι διάγνωση, που αφορά έντονο και επίμονο φόβο και περιορίζει σημαντικά τη ζωή. Σε μια μελέτη με ντροπαλούς ενήλικες, οι περισσότεροι (82%) δεν είχαν κοινωνική φοβία. Τη διάγνωση τη θέτει μόνο ειδικός.

Ποια είναι η διαφορά ντροπαλότητας και εσωστρέφειας;

Ο ντροπαλός φοβάται την κοινωνική επαφή και συχνά την επιθυμεί. Ο εσωστρεφής προτιμά τη μοναχικότητα, χωρίς απαραίτητα να φοβάται. Κάποιος μπορεί να είναι και τα δύο.

Η ντροπαλότητα σημαίνει χαμηλή αυτοεκτίμηση;

Οι δύο έννοιες συσχετίζονται συχνά, αλλά δεν ταυτίζονται. Κάποιος μπορεί να ανησυχεί για την κρίση των άλλων και να εκτιμά τον εαυτό του. Για τη διαφορά αυτοεκτίμησης και αυτοπεποίθησης υπάρχει το άρθρο Αυτοεκτίμηση και αυτοπεποίθηση: Ποιες οι διαφορές;.

Η ντροπαλότητα κληρονομείται;

Η ιδιοσυγκρασία φαίνεται να παίζει ρόλο: ο Kagan και οι συνεργάτες του υπέθεσαν κληρονομική συμβολή στη ντροπαλότητα της παιδικής ηλικίας. Το περιβάλλον όμως, δηλαδή η οικογένεια, οι φίλοι και το σχολείο, επηρεάζει το πώς θα εξελιχθεί αυτή η προδιάθεση.

Περνά η ντροπαλότητα με τον χρόνο;

Σε μερικούς εξασθενεί και σε άλλους μένει σε όλη τη ζωή. Μετρούν οι εμπειρίες, οι σχέσεις και το αν κάποιος αποφεύγει ή πλησιάζει σταδιακά αυτό που τον φοβίζει.

Πότε χρειάζεται βοήθεια από ειδικό;

Όταν η αποφυγή περιορίζει τη ζωή, για παράδειγμα με άρνηση προσκλήσεων, σπουδών ή δουλειάς, ή όταν ο φόβος προκαλεί συνεχή ταλαιπωρία πριν και μετά από κάθε επαφή. Ένας ψυχολόγος ή ψυχίατρος μπορεί να εκτιμήσει τι συμβαίνει.

Πηγές

  • Cheek, J. M., & Buss, A. H. (1981). Shyness and sociability. Journal of Personality and Social Psychology, 41(2), 330–339. https://doi.org/10.1037/0022-3514.41.2.330
  • Heiser, N. A., Turner, S. M., & Beidel, D. C. (2003). Shyness: relationship to social phobia and other psychiatric disorders. Behaviour Research and Therapy, 41(2), 209–221. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/12547381/
  • Kagan, J., Reznick, J. S., & Snidman, N. (1988). Biological bases of childhood shyness. Science, 240(4849), 167–171. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/3353713/
  • Chen, X., Cen, G., Li, D., & He, Y. (2005). Social functioning and adjustment in Chinese children: The imprint of historical time. Child Development, 76(1), 182–195. https://doi.org/10.1111/j.1467-8624.2005.00838.x
  • Gilovich, T., Medvec, V. H., & Savitsky, K. (2000). The spotlight effect in social judgment. Journal of Personality and Social Psychology, 78(2), 211–222. https://doi.org/10.1037/0022-3514.78.2.211
  • National Institute of Mental Health (NIMH). Social Anxiety Disorder: More Than Just Shyness. https://www.nimh.nih.gov/health/publications/social-anxiety-disorder-more-than-just-shyness/index.shtml
  • Schore, A. N. (1998). Early shame experiences and infant brain development. Στο Gilbert & B. Andrews (Επιμ.), Shame: Interpersonal behavior, psychopathology, and culture. Oxford University Press. https://academic.oup.com/book/54155
  • Winnicott, D. W. (1958). The capacity to be alone. International Journal of Psycho-Analysis, 39, 416–420.
  • Yalom, I. D. (1980). Existential Psychotherapy. Basic Books.
  • Sartre, J.-P. (1943). L’Être et le Néant (Το Είναι και το Μηδέν).
  • American Psychiatric Association (2022). Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders, Fifth Edition, Text Revision (DSM-5-TR).
Σάββας Ν. Σαλπιστής

Σάββας Ν. Σαλπιστής, M.Sc. Ph.D.

Κλινικός Ψυχολόγος Πανεπιστημίου Στοκχόλμης ενηλίκων και παίδων. Διπλωματούχος Ψυχοθεραπευτής Βασιλικού Ιατροχειρουργικού Ινστιτούτου Karolinska Στοκχόλμης.

Κάθε δυσκολία κρύβει μέσα της την προοπτική μιας νέας αρχής. Αν νιώθετε ότι οι σκέψεις σας σας βαραίνουν, είμαι εδώ για να τις μοιραστούμε και να βρούμε μαζί τη δική σας εσωτερική ισορροπία.

Προτεινόμενα άθρα

1 Comment

Leave A Comment

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *