Γραφείο

Γραφείο: Πατριάρχου Ιωακείμ 10, Θεσσαλονίκη (Αγία Σοφία,κέντρο)

Η λέξη «υστερία» σπάνια λέγεται σε ήρεμη στιγμή. Συνήθως, έρχεται στο τέλος ενός καβγά, από κάποιον που θέλει να τον κλείσει, και απευθύνεται σε έναν άνθρωπο που φωνάζει ή κλαίει. Το «έπαθες υστερία» δεν ρωτά τι συμβαίνει. Το έχει ήδη αποφασίσει.

Κι όμως, πίσω από τη λέξη βρίσκεται ένας από τους παλαιότερους όρους της ιατρικής: προέρχεται από την ελληνική «ὑστέρα», τη μήτρα, και για αιώνες κάλυπτε ένα ετερόκλητο σύνολο σωματικών και ψυχικών εκδηλώσεων, κυρίως σε γυναίκες. Σήμερα, δεν αποτελεί διάγνωση. Στην καθημερινή γλώσσα, δηλώνει μια έντονη συναισθηματική αντίδραση, ενώ η κλινική πράξη μοίρασε όσα χωρούσε κάποτε σε πιο συγκεκριμένες έννοιες.

Η ιστορία της υστερίας λέει πολλά για την ιατρική, αλλά ίσως περισσότερα για το πώς διαβάζουμε τον πόνο των άλλων όταν εκφράζεται πολύ δυνατά ή με τρόπο που δεν καταλαβαίνουμε. Αξίζει, λοιπόν, να δούμε τι εννοούσαν οι γιατροί που την περιέγραψαν και τι γνωρίζουμε σήμερα για τους ανθρώπους πίσω από την ετικέτα.

Η υστερία είναι ιστορικός όρος που περιέγραφε ποικίλες ψυχικές και σωματικές εκδηλώσεις και σήμερα δεν αποτελεί αυτοτελή διάγνωση. Στην καθημερινή γλώσσα, δηλώνει μια έντονη συναισθηματική αντίδραση, ενώ η σύγχρονη κλινική προσέγγιση διακρίνει συγκεκριμένες διαταραχές και εξετάζει κάθε περίπτωση ξεχωριστά, με βάση το ιστορικό του ανθρώπου.

Τι σημαίνει υστερία και από πού προέρχεται ο όρος;

Η ετυμολογία κρατά ακόμη τα ίχνη μιας παλιάς πεποίθησης. Στην αρχαία ιατρική γραμματεία και στον Τίμαιο του Πλάτωνα, η μήτρα περιγράφεται σαν ον που μπορεί να περιπλανηθεί μέσα στο σώμα και να προκαλέσει πνιγμονή ή παράλυση. Η θεωρία αυτή δεν εξηγεί σήμερα κανένα ψυχικό ή νευρολογικό σύμπτωμα. Δείχνει, όμως, πόσο διαφορετικά αντιλαμβάνονταν πολύ παλιά οι άνθρωποι το σώμα, σε εποχές χωρίς την ανατομία και τη φυσιολογία που γνωρίζουμε σήμερα.

Στους αιώνες που ακολούθησαν, η υστερία άλλαζε ερμηνεία από εποχή σε εποχή: γυναικολογική πάθηση, νευρολογική διαταραχή, αποτέλεσμα ψυχικών συγκρούσεων, ακόμη και ένδειξη ηθικής αδυναμίας ή δαιμονικής επιρροής. Ήταν λιγότερο διάγνωση με σταθερό περιεχόμενο και περισσότερο ένα όνομα όπου κάθε εποχή τοποθετούσε όσα δεν μπορούσε να εξηγήσει. Και η δημοφιλής εικόνα των βικτωριανών γιατρών που θεράπευαν την υστερία με δονητές έχει αμφισβητηθεί: νεότερη ιστορική έρευνα ξανακοίταξε τις πηγές της και δεν βρήκε επαρκές στήριγμα.

Αφηρημένο σχέδιο με μελάνι, με ελικοειδείς γραμμές και σύμβολα, σε παλαιωμένη περγαμηνή στο ύφος αρχαίου ιατρικού χειρογράφου.
Κάθε εποχή έγραφε στην υστερία τη δική της εξήγηση

Σήμερα, στην καθημερινή γλώσσα, η λέξη χρησιμοποιείται πολύ πιο στενά: περιγράφει, συνήθως, μια αντίδραση που ο άλλος θεωρεί δυσανάλογη ως προς την αφορμή. Στην κλινική πράξη, αυτό δεν εξηγεί τίποτα: ο θυμός, το κλάμα ή ένα σωματικό σύμπτωμα αποκτούν νόημα μόνο μέσα στο προσωπικό και κλινικό τους πλαίσιο.

Πώς εκδηλώνεται αυτό που αποκαλούμε υστερία;

Στην καθημερινή χρήση, «υστερικός» λέγεται όποιος φωνάζει, κλαίει έντονα ή αντιδρά παρορμητικά, και άλλοτε όποιος φαίνεται να παίζει θέατρο για να τραβήξει την προσοχή. Όποιος, όμως, έχει παρακολουθήσει έναν καβγά από απόσταση ξέρει ότι η ένταση ενός ανθρώπου λέει πολύ λίγα για το τι τον κινητοποιεί.

Πίσω από μια δυνατή αντίδραση, μπορεί να βρίσκεται φόβος, ντροπή, αίσθημα απόρριψης ή πίεση που συσσωρεύονταν εδώ και καιρό. Μπορεί, επίσης, να βρίσκεται μια πραγματικά απειλητική ή ταπεινωτική κατάσταση, απέναντι στην οποία η έντονη αντίδραση είναι απολύτως κατανοητή. Για κάποιους ανθρώπους, μια φαινομενικά μικρή διαφωνία ενεργοποιεί έναν φόβο εγκατάλειψης που ανάγεται σε πρώιμες εμπειρίες δεσμού και ανασφάλειας με τους πρώτους ανθρώπους της ζωής τους. Αυτό που φαίνεται απ’ έξω ως υπερβολή από μέσα είναι ένας μικρός πανικός. Πρόκειται για μία πιθανή ανάγνωση, που μόνο η προσεκτική διερεύνηση μπορεί να επιβεβαιώσει, και όχι για συμπέρασμα που βγαίνει από την ένταση της αντίδρασης.

Άλλοτε τα συμπτώματα είναι σωματικά: αδυναμία κίνησης, διαταραχές της αισθητικότητας ή επεισόδια που μοιάζουν με επιληπτικές κρίσεις. Δεν πρέπει να χαρακτηρίζονται αυθαίρετα «υστερικά». Χρειάζονται ιατρική αξιολόγηση, και θα τα δούμε πιο κάτω. Το ουσιαστικό ερώτημα αφορά το τι βιώνει ο άνθρωπος, σε ποιες συνθήκες εμφανίζεται η αντίδραση και πόσο επηρεάζει τη ζωή του.

Υστερική κρίση: πώς μπορεί να αντιμετωπιστεί;

Ο όρος «υστερική κρίση» χρησιμοποιείται για ένα επεισόδιο έντονης συναισθηματικής αναστάτωσης: κλάμα που δεν σταματά, φωνές, αίσθημα ότι ο άνθρωπος δεν μπορεί να συγκρατηθεί. Δεν αποτελεί σύγχρονη διάγνωση και δεν παραπέμπει σε μία μόνο αιτία. Κάποιες φορές, αυτό που μοιάζει με υστερική κρίση είναι κρίση πανικού, με ταχυκαρδία και αίσθημα ασφυξίας, που ο ίδιος ο άνθρωπος βιώνει σαν απειλή για τη ζωή του.

Άνδρας με υψωμένα χέρια και γυναίκα γυρισμένη προς την τζαμόπορτα σε κουζίνα, με ένα αναποδογυρισμένο ποτήρι στο τραπέζι ανάμεσά τους
Στη μέση ενός καβγά, κανείς δεν ακούει πια τον άλλον

Όταν κάποιος βρίσκεται σε μεγάλη ένταση, η ειρωνεία και η προσπάθεια να αποδειχθεί ότι υπερβάλλει σχεδόν πάντα την ανεβάζουν. Βοηθά περισσότερο μια ήρεμη παρουσία, λιγότερα ερεθίσματα και η αποφυγή πιεστικών ερωτήσεων. Μια φράση όπως «Βλέπω ότι δυσκολεύεσαι πολύ αυτή τη στιγμή, ας πάρουμε λίγο χρόνο και θα μιλήσουμε όταν μπορέσουμε να ακούσουμε ο ένας τον άλλον» αναγνωρίζει τη δυσκολία χωρίς να επιβεβαιώνει κάθε συμπεριφορά.

Η κατανόηση δεν σημαίνει ανοχή σε προσβολές, απειλές ή βία. Το συναίσθημα μπορεί να γίνεται σεβαστό και τα όρια να παραμένουν σαφή. Υπάρχει και μια δεύτερη στιγμή που ξεχνιέται, όταν η ένταση κοπάσει. Πολλοί άνθρωποι νιώθουν τότε ντροπή. Αν η συζήτηση που ακολουθεί γίνει απόδειξη ότι «υπερέβαλαν», κλείνει ο δρόμος να μιλήσουν για ό,τι τους πόνεσε.

Όταν τέτοιες κρίσεις επαναλαμβάνονται ή επηρεάζουν τις σχέσεις και την καθημερινότητα, αξίζει η αξιολόγηση από επαγγελματία ψυχικής υγείας. Νέα ή αιφνίδια νευρολογικά συμπτώματα, απώλεια συνείδησης ή άλλα ανησυχητικά σωματικά σημεία χρειάζονται άμεση ιατρική εκτίμηση, και σε επείγουσα περίπτωση ο αριθμός είναι το 112. Για ψυχολογική στήριξη, λειτουργεί η Εθνική Γραμμή Ψυχοκοινωνικής Υποστήριξης 10306, δωρεάν, ανώνυμα και όλο το 24ωρο.

Από τον Charcot στον Freud: η ιστορική και ψυχαναλυτική διαδρομή

Στα τέλη του 19ου αιώνα, η υστερία βρέθηκε στο επίκεντρο της ιατρικής έρευνας. Στο νοσοκομείο Σαλπετριέρ του Παρισιού, ο νευρολόγος Jean-Martin Charcot μελέτησε ασθενείς με παράλυση, απώλεια αισθητικότητας και επεισόδια που έμοιαζαν με επιληπτικές κρίσεις, και αμφισβήτησε ότι η υστερία αφορούσε αποκλειστικά τις γυναίκες. Ήδη στην εποχή του, μαθητές του, με πρώτο τον Joseph Babinski, υποστήριξαν ότι μέρος των εντυπωσιακών κρίσεων είχε διαμορφωθεί από την υποβολή και από τις δημόσιες παρουσιάσεις των ασθενών μπροστά σε κοινό.

Ο Sigmund Freud, που παρακολούθησε τον Charcot στο Παρίσι και συνεργάστηκε με τον Josef Breuer, έγραψε μαζί του τις «Μελέτες για την υστερία» (1895). Μια ασθενής του Breuer, γνωστή στη βιβλιογραφία ως Άννα Ο., περιέγραψε η ίδια τη θεραπεία της ως «θεραπεία με την ομιλία». Το πραγματικό της όνομα ήταν Bertha Pappenheim και αργότερα έγινε κοινωνική λειτουργός και πρωτοπόρος του γυναικείου κινήματος στη Γερμανία. Η φράση της δείχνει κάτι που η ψυχανάλυση θα εξελίξει: όταν μια εμπειρία δεν μπορεί να ειπωθεί, βρίσκει άλλον τρόπο να εκφραστεί.

Άδεια αμφιθεατρική αίθουσα διαλέξεων με ξύλινα κλιμακωτά έδρανα, κεντρικό βήμα και ψηλά τοξωτά παράθυρα
Σε αίθουσες σαν αυτή, η υστερία έγινε αντικείμενο δημόσιας ιατρικής επίδειξης

Η έννοια της μετατροπής, η ιδέα δηλαδή ότι ψυχικές εμπειρίες που δεν αναγνωρίζονται μπορούν να εκφραστούν σωματικά, έγινε κεντρική σε αυτή την πρώιμη θεωρία. Η ιστορική της σημασία είναι μεγάλη, αλλά δεν δικαιολογεί το συμπέρασμα ότι κάθε ανεξήγητο σωματικό σύμπτωμα οφείλεται σε καταπιεσμένο συναίσθημα. Το ερώτημα που έθεσε η ψυχανάλυση, πώς συνδέονται όσα δυσκολευόμαστε να εκφράσουμε με τον τρόπο που ζούμε το σώμα και τις σχέσεις μας, παραμένει γόνιμο, ακόμη κι όταν οι θεωρίες της εποχής δεν θεωρούνται πια καθολικά αποδεκτές.

Υστερία και φύλο: ποιος αποκαλείται «υστερικός»

Η ιστορία της υστερίας δεν μπορεί να ειπωθεί χωρίς τη θέση των γυναικών στην κοινωνία. Για αιώνες, η σεξουαλική επιθυμία, η δυσαρέσκεια ή η άρνηση ενός επιβεβλημένου ρόλου μπορούσαν να διαβαστούν ως ασθένεια. Τα συμπτώματα που περιγράφονταν ήταν συχνά υπαρκτά, και δεν ήταν προκατάληψη κάθε ιατρική παρατήρηση. Η ερμηνεία τους, ωστόσο, δεν ήταν ανεξάρτητη από τις αντιλήψεις της εποχής για το φύλο.

Η λέξη εξακολουθεί να χρησιμοποιείται υποτιμητικά, ιδίως για γυναίκες. Ένας άντρας που υψώνει τη φωνή του λέγεται εύκολα «εκνευρισμένος», ενώ μια γυναίκα με την ίδια ένταση κινδυνεύει να ακούσει «υστερική». Η διαφορά σπάνια ακούγεται ως προκατάληψη, ακούγεται ως απλή περιγραφή. Ο χαρακτηρισμός ακυρώνει το συναίσθημα πριν προλάβει κανείς να το κατανοήσει. Δεν χρειάζεται να δικαιολογούμε κάθε αντίδραση. Αρκεί να αναρωτηθούμε αν κρίνουμε την ίδια συμπεριφορά με διαφορετικά κριτήρια, ανάλογα με το φύλο ή την εξουσία εκείνου που την εκδηλώνει.

Η υστερία, πάντως, δεν υπήρξε ποτέ αποκλειστικά γυναικεία υπόθεση, όπως έδειχνε ήδη η καταγραφή ανδρών ασθενών από τον Charcot. Η ψυχαναλύτρια Juliet Mitchell, στο βιβλίο της Mad Men and Medusas, υποστήριξε ότι η υστερία, ακόμη κι αν χάθηκε ως διάγνωση, μας βοηθά να καταλάβουμε πώς εκφράζονται η οδύνη και το τραύμα σε διαφορετικές εποχές.

Ο όρος «υστερία» δεν χρησιμοποιείται πια ως ενιαία διάγνωση. Η «υστερική νεύρωση» αποσύρθηκε το 1980 από την τρίτη έκδοση του Διαγνωστικού και Στατιστικού Εγχειριδίου Ψυχικών Διαταραχών (DSM), όπως καταγράφει μια ιστορική επισκόπηση του 2012. Τα συμπτώματα δεν εξαφανίστηκαν. Προσεγγίζονται σήμερα με πιο συγκεκριμένες κλινικές έννοιες.

Παλιά μεταλλική κλειδαριά και τέσσερα διαφορετικά κλειδιά πάνω σε ξύλινο τραπέζι.
Μία παλιά λέξη, πολλές πιο συγκεκριμένες έννοιες.

Η λειτουργική νευρολογική διαταραχή (Functional Neurological Disorder, FND) μπορεί να περιλαμβάνει κινητικές δυσκολίες, διαταραχές της αισθητικότητας, όπως το μούδιασμα, ή επεισόδια που μοιάζουν με κρίσεις. Στο DSM-5 καταγράφεται ως «λειτουργική νευρολογική συμπτωματική διαταραχή (διαταραχή μετατροπής)», ενώ στη Διεθνή Ταξινόμηση Νόσων (ICD-11) του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας ανήκει στις αποσυνδετικές διαταραχές. Η διάγνωση στηρίζεται σε θετικά κλινικά σημεία και όχι απλώς στην απουσία οργανικής βλάβης.

Για όσους ζουν με τέτοια συμπτώματα, το βαρύτερο συχνά δεν είναι το ίδιο το σύμπτωμα αλλά η αίσθηση ότι δεν τους πιστεύουν. Γι’ αυτό ο νευρολόγος Jon Stone διατηρεί έναν ιστότοπο για ασθενείς, όπου εξηγείται ότι τα συμπτώματα δεν είναι φανταστικά και δεν σημαίνουν ότι ο άνθρωπος προσποιείται.

Ιδιαίτερα ευαίσθητο σημείο είναι οι κρίσεις που μοιάζουν με επιληπτικές. Τα λειτουργικά ή αποσυνδετικά επεισόδια δεν είναι επιληπτικές κρίσεις και δεν ανταποκρίνονται στην αντιεπιληπτική αγωγή. Η διάκριση χρειάζεται εξειδικευμένο νευρολογικό έλεγχο, συχνά με ταυτόχρονη βιντεοκαταγραφή και ηλεκτροεγκεφαλογράφημα.

Υστερία και ιστριονική διαταραχή: δύο διαφορετικά πράγματα

Η ιστριονική διαταραχή προσωπικότητας είναι διαφορετική έννοια. Αφορά ένα διαχρονικό πρότυπο συναισθηματικής έκφρασης και διαπροσωπικής λειτουργίας που αξιολογείται με συγκεκριμένα κριτήρια. Κανείς δεν διαγιγνώσκεται επειδή είναι εκδηλωτικός, δραματικός ή επιζητεί την προσοχή σε ορισμένες περιστάσεις.

Η διάκριση έχει σημασία προς τις δύο κατευθύνσεις. Η έντονη συναισθηματική έκφραση δεν είναι από μόνη της ένδειξη διαταραχής, ούτε κάθε σωματικό σύμπτωμα οφείλεται σε ψυχική σύγκρουση. Ένα σύμπτωμα χωρίς οργανικό υπόβαθρο, από την άλλη, δεν απορρίπτεται ως «ψυχολογικό» για να μείνει εκεί. Συχνά, σώμα και ψυχή εμπλέκονται μαζί, όπως στα ψυχοσωματικά συμπτώματα, όπου το σώμα συνεχίζει να αντιδρά σε όσα ο άνθρωπος έχει μάθει να προσπερνά.

Η ψυχοδυναμική κατανόηση: όταν το συναίσθημα δυσκολεύεται να βρει λόγια

Η ψυχοδυναμική προσέγγιση κοιτά πέρα από την εξωτερική συμπεριφορά, στις εσωτερικές συγκρούσεις και στους τρόπους με τους οποίους ο άνθρωπος προστατεύεται από συναισθήματα που δυσκολεύεται να αντέξει. Στην κλασική ψυχανάλυση του Freud, το σύμπτωμα νοείται ως συμβιβασμός ανάμεσα σε επιθυμίες, απαγορεύσεις και άμυνες. Η Melanie Klein ανέδειξε τα σύνθετα συναισθήματα αγάπης και θυμού απέναντι στο ίδιο πρόσωπο, και ο Donald Winnicott τη σημασία ενός περιβάλλοντος που αφήνει το παιδί να εκφράζει σταδιακά τις εμπειρίες του. Οι θεωρίες αυτές δεν εξηγούν ειδικά κάθε εκδήλωση που ονομάζεται υστερία, βοηθούν όμως να σκεφτούμε πώς συγκροτείται η συναισθηματική εμπειρία.

Γυάλινο βάζο με αποξηραμένα άνθη και κενή χάρτινη ετικέτα δεμένη με σπάγκο πάνω σε ξύλινο τραπέζι
Κάποιες φορές, το συναίσθημα υπάρχει μέσα μας πολύ πριν μπορέσουμε να του δώσουμε ένα όνομα

Στη σύγχρονη ψυχαναλυτική σκέψη, ο Christopher Bollas επανεξέτασε ειδικά την υστερία στο βιβλίο του Hysteria, συνδέοντάς την με την ανάπτυξη του εαυτού, τις σχέσεις αντικειμένου και το πολιτισμικό πλαίσιο, χωρίς να προτείνει μια καθολική εξήγηση για όλους όσους χαρακτηρίζονται υστερικοί. Ο Peter Fonagy και οι συνεργάτες του περιέγραψαν από άλλη σκοπιά κάτι συγγενικό: την ικανότητα της νοητικοποίησης, δηλαδή να σκεφτόμαστε τι νιώθουμε εμείς και οι άλλοι. Αναπτύσσεται μέσα σε σχέσεις και υποχωρεί ακριβώς όταν η συναισθηματική ένταση ανεβαίνει. Σε μια έντονη κρίση, τα λόγια χάνονται πρώτα.

Η σχεσιακή και διυποκειμενική σκέψη προσθέτει ότι το συναίσθημα δεν εκφράζεται σε κενό, αλλά μέσα σε σχέσεις όπου ο άνθρωπος περιμένει να αναγνωριστεί, φοβάται την απόρριψη ή δυσκολεύεται να διαχειριστεί την εγγύτητα. Στη θεραπευτική εργασία, παρατηρείται συχνά το εξής: κάποιος μιλά επίμονα για την αδιαφορία των άλλων απέναντί του, και κάθε φορά που η συζήτηση πλησιάζει τη λύπη του, μετατρέπεται σε αντιπαράθεση. Η παρατήρηση αυτή δεν αρκεί για διάγνωση, μπορεί όμως να ανοίξει το ερώτημα αν το να δείξει κανείς τη λύπη του τον εκθέτει υπερβολικά και αν η αντιπαράθεση είναι ένας πιο ανεκτός τρόπος να μείνει σε σχέση με τον άλλον.

Η θεραπευτική προσπάθεια δεν επιδιώκει να επιβάλει μια έτοιμη ερμηνεία. Δημιουργεί έναν χώρο όπου ο άνθρωπος μπορεί να παρατηρήσει τι αισθάνεται και τι φοβάται, τι περιμένει από τους άλλους και τι δυσκολεύεται να αναγνωρίσει στον εαυτό του. Η ερμηνεία αποκτά αξία όταν τον βοηθά να καταλάβει την εμπειρία του και όχι όταν του κολλά μια ετικέτα. Για όσους δυσκολεύονται να βρουν λέξεις γι’ αυτά που νιώθουν, η ψυχαναλυτική ψυχοθεραπεία προσφέρει μια σχέση όπου η ένταση μπορεί να ειπωθεί και να σκεφτεί, αντί να εκφράζεται μόνο με το σώμα ή με τη συμπεριφορά.

Επίλογος: πέρα από την ετικέτα

Η λέξη «υστερία» κουβαλά αιώνες ιατρικών θεωριών, κοινωνικών προκαταλήψεων και προσπαθειών να εξηγηθεί ο ανθρώπινος ψυχικός πόνος. Όταν χρησιμοποιείται ως χαρακτηρισμός, κλείνει συχνά τη συζήτηση πριν αρχίσει, και ο άνθρωπος που αποκαλείται υστερικός κινδυνεύει να αντιμετωπιστεί ως υπερβολικός ή παράλογος, χωρίς κανείς να ρωτήσει τι βιώνει.

Ούτε κάθε έντονη αντίδραση κρύβει μια βαθύτερη ψυχική αλήθεια, ούτε χρειάζεται να δικαιολογούμε κάθε συμπεριφορά. Την επόμενη φορά που η λέξη θα ειπωθεί στο τέλος ενός καβγά, ίσως αξίζει να ρωτήσει κανείς τι δυσκολεύεται εκείνη τη στιγμή ο άλλος να αντέξει ή να πει. Η απάντηση δεν είναι πάντα εύκολη, ανοίγει όμως έναν δρόμο προς την κατανόηση και όχι προς την ετικέτα.

Συχνές ερωτήσεις

Τι σημαίνει υστερία;

Στην καθημερινή γλώσσα, η υστερία περιγράφει, συνήθως, μια έντονη συναισθηματική αντίδραση. Ιστορικά, χρησιμοποιήθηκε για πολύ διαφορετικές καταστάσεις, αλλά σήμερα δεν αποτελεί ενιαία αυτοτελή διάγνωση.

Ποια είναι τα συμπτώματα της υστερίας;

Δεν υπάρχει ενιαίο σύνολο σύγχρονων διαγνωστικών συμπτωμάτων για την υστερία ως τέτοια. Η λέξη χρησιμοποιείται συχνά για έντονες συναισθηματικές αντιδράσεις, ενώ ορισμένα σωματικά ή νευρολογικά συμπτώματα απαιτούν ειδική κλινική αξιολόγηση.

Τι είναι η υστερική κρίση;

Είναι καθημερινός όρος για ένα επεισόδιο έντονης συναισθηματικής αναστάτωσης. Δεν αποτελεί συγκεκριμένη διάγνωση και δεν αποκαλύπτει από μόνος του την αιτία της αντίδρασης.

Πώς αντιμετωπίζεται η υστερία;

Η αντιμετώπιση εξαρτάται από τη δυσκολία που βιώνει ο άνθρωπος. Μπορεί να περιλαμβάνει ψυχοθεραπεία ή άλλη κατάλληλη παρέμβαση, αφού προηγηθεί αξιολόγηση όπου χρειάζεται. Τα νευρολογικά ή άλλα ανησυχητικά σωματικά συμπτώματα απαιτούν ιατρική εκτίμηση.

Είναι η υστερία το ίδιο με την ιστριονική διαταραχή προσωπικότητας;

Όχι. Η υστερία είναι ιστορικός και καθημερινός όρος, ενώ η ιστριονική διαταραχή προσωπικότητας είναι συγκεκριμένη διαγνωστική κατηγορία. Η έντονη ή θεατρική συμπεριφορά από μόνη της δεν αρκεί για διάγνωση.

Έχει σχέση η υστερία με τη λειτουργική νευρολογική διαταραχή;

Οι ιστορικές έννοιες της υστερίας συνδέονται με την εξέλιξη της κατανόησης ορισμένων λειτουργικών νευρολογικών συμπτωμάτων, αλλά οι όροι δεν είναι συνώνυμοι. Η λειτουργική νευρολογική διαταραχή απαιτεί κατάλληλη κλινική αξιολόγηση και τα συμπτώματά της είναι πραγματικά, όχι προσποιητά.

Σάββας Ν. Σαλπιστής

Σάββας Ν. Σαλπιστής, M.Sc. Ph.D.

Κλινικός Ψυχολόγος Πανεπιστημίου Στοκχόλμης ενηλίκων και παίδων. Διπλωματούχος Ψυχοθεραπευτής Βασιλικού Ιατροχειρουργικού Ινστιτούτου Karolinska Στοκχόλμης.

Κάθε δυσκολία κρύβει μέσα της την προοπτική μιας νέας αρχής. Αν νιώθετε ότι οι σκέψεις σας σας βαραίνουν, είμαι εδώ για να τις μοιραστούμε και να βρούμε μαζί τη δική σας εσωτερική ισορροπία.

Προτεινόμενα άθρα

2 Comments

Leave A Comment

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *